English
نما آهنگ ها
رباعیات خیام
اكنون كه ز خوشدلي بجز نام نماند
يك همدم پخته جز مي خام نماند
دست طرب از ساغر مي باز مگير
امروز كه در دست بجز جام نماند!

ايكاش كه جاي آرميدن بودي
يا اين ره دور را رسيدن بودي
كاش از پي صد هزار سال از دل خاك
چون سبزه اميد بردميدن بودي!
تک آهنگ ها

ابن سینا پیشوا و منبع الهام عمر خیام در سرایش رباعیات

«چکیده مقاله آقای مهاجرانی»

یکی از وجوه اشتهار ابوعلی سینا حکیم و پزشک و فیلسوف نامدار ایرانی به عنوان یکی از نوابغ ایران زمین ربـاعـیاتی اسـت کـه تـوسط وی سروده شده است که البته در این خصوص که آیا این رباعیات توسط شخص ابن سینا سروده شده و یا در زمانی بعد از وفات وی توسط دیگران سروده شده و به وی نسبت داده شده است محل بحث و گفتگو است چرا که عده ای از پژوهشگران در این که آیا این سروده ها متعلق به ابوعلی سینا است یا خیر از محل تشکیک برخورد نموده اند و عده ای دیگر را رأی بر آن است که این سروده ها متعلق به خود وی است.

اما با انجام یک مقایسه بین سروده های ابن سینا و سروده های خیام که امروزه به عنوان زیور جهان ادب فارسی زینت بخش تاریخ ادب پارسی گشته است برآئیم، خواهیم دید که بین این رباعیات به لحاظ محتوا و معنی با رباعیاتی که ابن سینا سروده مشابهت ها و قرابت های بسیاری وجود دارد و نظر به اینکه حکیم عمر خیام در روزگاری پس از دوران و عصر حیات ابن سینا می زیسته لذا منطقی است که این حکیم در سروده های خود از رباعیات ابن سینا به عنوان منبع الهامی سترگ بهره ور گشته باشد.

و در این خصوص که حکیم عمر خیام هم در فلسفه و آراء فلسفی خود از ابن سینا پیروی می نموده جای شک و تردید نیست و به این موضوع ظهیرالدین حسن بیهقی در کتاب صوان الحکمه اشاره نموده و بیان داشته که حکیم عمر خیام یکی از مریدان ابن سینا در فلسفه بوده است و از آنجایی که رباعیات حکیم عمر خیام آکنده و در برگیرنده ی مفاهیم عمیق فلسفی است بسیار نزدیک به حقیقت می نماید که وی در سرایش رباعیات خود از شیوه و منش فکری ابن سینا هم در فلسفه و هم در اسلوب رباعی سرایی بهره برده باشد.ما در این مقاله در صدد آن هستیم که بعد از یک مقایسه ی تطبیقی بین رباعیان حکیم عمر خیام با رباعیات سروده شده توسط ابن سینا به این حقیقت که تا چه حدود و به چه میزان خیام از ابن سینا به عنوان منبع الهام خود در سرایش رباعیات بهره برده واقف گردیم. که برای نمونه می توا ن به رباعیات حکیم عمر خیام در خصوص خلقت و روز آفرینش و سروده ی ابن سینا با مطلع:

هبطت الیک من المکان الارفع ورقاء ذات تعزز و تمنع

اشاره نمود.
خبرنامه
كتاب شناسي



تحلیل شخصیت خیام
پدیدآورنده: محمد تقی جعفری تبریزی
ناشر: تهران، کیهان - 1364
تعداد صفحه: 365
ادامه
خیام پژوهان

ادوارد فیتزجرالد